از چهارده همین سالگرد شهادت رهبرشهید استادعبدالعلی (مزاری)رح در ایتالیا تجلیل بعمل آمد.

در این مراسم علاوه بر مهاجرین مقیم ایتالیا که از شهرهای مختلف گیرد آمده بودند با حظور جمعی از مهمانان و مخلصان رهبرشهید که از کشور ناروی آمده بودند جلوه خاصی یافته بود. مهمانان مراسم  عبارت بودند از الحاج صادقی زاده نماینده تامالاختیار آیت الله العظمی محقق کابلی  و نماینده آیت الله العظمی فیاض , حاج علی میرزای سکرتر بابه مزاری و فعال سیاسی مقیم ناروی  ،سفیر دولت جمهوری اسلامی افغانستان پروفسورموسی محمد معروفی همراه با چند تن هیئت همراه از جمله دگروال محمد آصف آزادی نماینده نظامی دولت افغانستان در ایتالیا و خانم فروزان نبوی قونسول کشور مان و برادارن و خواهران که از شهرهای دور و نزدیک کشور ایتالیا گرد هم آمده بودند با یک درد و احساس مشترک از رهبر جاوید و یاران با وفایش یاد و سوگواری نمودند.

جلسه ابتدا با آیات چندی از کلام الله مجید توسط برادر سهراب نظری آغاز شده و در تعقیب آن سرود ملی کشور ما باجرا درآمد.سپس آقای قربانعلی اسماعیلی رئیس انجمن اجتماعی فرهنکی افغانستانیهای مقیم ایتالیا با عزض خیرمقدم به مهمانان و شرکت کنندگان رسماً برنامه را آغاز نمود.بعد از آن آقای عزیزالله حیدری یک تن از اعضای انجمن زندگی نامه رهبر شهید را برای حاضرین قرائت نمود چرا که اکثر شرکت کنندگان در مراسم از نسلی جدید بودند که صرف با نام مزاری آشنایند و سن شان کمتر از آنست که خودشان زمان و حضور مزاری را درک کرده باشند. پس از آن  شاعری محترم یوسف امینی شعری پر احساسی را در رثای رهبر شهید به خوانش گرفت که فضای جلسه را طراوتی خاصی بخشید.در ادامه دوستان دست اندر کار تلاش نمودند جناب استاد الحاج محمد محقق وکیل محترم مردم کابل و رئیس کمیته فرهنکی پارلمان طی تماس تلفنی برای حاضرین پیام خود را قرائت نماید. وی با ابراز قدردانی از برگذار کنندکان جلسه که این فرصت را فراهم نموده تا مستقیم با مخلصان و پیروان بابه مزاری در ایتالیا در غم رهبر ازراه دور شرکت نماید. ایشان ضمن تسلیت و تهنیت پیرامون ابعاد زندگی رهبر شهید به سخنرانی پرداخت.نفر بعدی جامعه شناس و تاریخ دان جناب اقای جواد حیدری بود که در پشت استیژ حاضر شده مقاله ای را تحت عنوان «شهید مزاری و خود آکاهی جامعه هزاره» برای حاضرین قرائت نمود. وی در ابتدا با برشمردن اهمیت پرداختن به بررسی پیشینه تاریخی هر ملت که نقش مهم در خود آکاهی و هویت یابی افراد آن جامعه دارد, از دوستان و جامعه روشنفکری انتقاد و گله دوستانه نمود که با ادای روشنفکری و جهان وطنی سعی در کتمان پیشینه تاریخی شان دارند. وی بر این عقیده بود که معضل کنونی جامعه ما همکی ریشه در پیشینه تاریخی و چگونگی روابط ناعادلانه و ظالمانه گذشته های دور جامعه مان دارد که از یک بیماری مزمن و کهنه تاریخی رنج میبرد. بدون درک درست و نداشتن تجزیه و تحلیل مناسب از گذشته تاریخی هرگونه راهکاری عقیم و بی بنیه خواهد بود. در ضمن وی شهید مزاری را یک نقطه چرخش بزرگ در شرنوشت تاریخی هزاره ها برشمرد و چنین اظهار نمود که شهید مزاری با درک عمیق تاریخی است که خود به یک جهش فکری و سیاسی در فعلالیت هایش دست می یابد. از این مرحله به بعد است که با اقدامات خردمندانه و جریان عدالت خواهی رهبر شهید جامعه هزاره وارد جریان های تاثیرگذار تاریخ افغانستان می گردد. شهيد مزاري با خودآگاهي تاريخي و با درک درست از کارکرد عيني ذهنيت قبیلوی زده ای کژتاب و بيمار گونه جامعه افغانستان نسبت به  هزاره ها است که در پي ترميم روابط ناسالم  سياسي و اجتماعي برميخيزد و آن گفته تاريخي اش را مطرح می سازد که ما ميخواهيم در اين جامعه مساویانه و برادروار زندگي کنيم و ميخواهيم ديگر هزاره بودن جرم نباشد. در ادامه وی ابراز داشت که راهکار شهید مزاری براي برون رفت از اين وضعيت ناهنجار در بعد سیاسی راه انداختن جریان «مقاومت» و «عدالت اجتماعی» است. مقاومت به مثابه گفتمان قابل فهم و پذیرفته شده در ادبیات جامعه قبیلوی افغانستان به منظور تثبیت هویت اجتماعی مردم هزاره, و عدالت اجتماعي به مثابه توزيع و مشارکت در تصميم گيريهاي سياسي و اجتماعي افغانستان به موازنه حظور فزيکي اقوام و مناسبات قومي در تمامی عرصه ها.  اما در بعد فرهنگی, رهبر شهید به ترميم بينش و ديد اجتماعي نسبت به همه اقليتهاي ساکن در افغانستان اهتمام می ورزد تا صرف حضور فیزیکی یک قوم جرم نبوده و با دید تحقیر آمیز نگریسته نشوند.آقای قربانعلی اسماعیلی رئیس انجمن اجتماعی فرهنکی افغانستانیهای مقیم ایتالیا ضمن تشکری از تمام شرکت کنندگان بالخصوص انانیکه در تدارکات و بر گذاری مجلس نقش داشته اند افزود: ما خوهان ساخت فضای هستیم که در آن همه حق داشته باشند ابراز نظر نموده و مساویانه همدیگر رابپذیرند که یکی  از خواست های استاد شهید همین بود. بعد از آن در یک تماس تلفنی دیگر حاضرین در جلسه به بیانات مفصل جناب آقای استاد مخمد کریم  خلیلی معاون محترم ریاست جمهوری اسلامی افغانستان گوش دادند. وی اظهار داشت :من باید واضح و شفاف خد مت شما عرض گنم که امروز هر چه زمان میگذرد خواسته ها و آرمان های شهید مزاری بیشتر تحقق پیدا میکند. و یکی از خواسته های رهبر شهید وحدت و همدلی بین اقوام افغانستان بود. استاد خلیلی اشاره کرد به عاشورای حسینی بینظیر پارسال کابل که با اشتراک مسلمانان افغانستان اعم از شیعه و سنی بر گزار شده و این هماهنگی در هیچ کشور اسلامی سابقه نداشت ونیز از رشد تحصیلی وبازسازی در ولایت بامیان یاد آور شد.سپس مجری محترم آقای اسماعیلی از جناب حجت الاسلام و المسلمین آقای صادقی زاده دعوت نموده تا در پشت میگرافون حاضر شده به اراد سخن بپردازد. آقای صادقی زاده با سپاس و امتنان از دوستان و فعالیت های انجمن فرهنگی به تبیین نقش شهید مزاری و تاثیر گذاری وی در برجریان های سیاسی و اجتماعی افغانستان به خصوص جامعه هزاره پرداخت. وی بر جریان مردمی بودن و رهبری خردمندانه رهبر شهید تأکید نموده که بر آمده از متن مردم محروم بود. و همچنان استاد صاذقی تحلیلی داشت از جایگاه قو میت در قرآن و یاد از حکومتهای استبدادی گذشته و محو هویت ملت هزاره.در این قسمت یکی دیگر از مجریان بر نامه محمد بشیر یوسفی شعری زیبائی را در رثای رهبر شهید قرائت نمود.در ادامه برنامه نوبت سفیر محترم سفارت کبرای دولت اسلامی افغانستان بود که به اراد سخن پرداخت. وی با ابراز امتنان از فعالیت های دوستان در راستای تجلیل از شخصیت های برجسته کشورمان شهید مزاری را یکی از شخصیت های مهم و تأثیرگذار در راستای عدالت اجتماعی در افغانستان خواند.  پروفسور موسی  محمد معروفی باشاره  به گذشته ظالمانه و ناهنجار تاریخی افغانستان به خصوص ستم های که بر مردم و جامعه هزاره این کشور روا داشته شده اظهار داشت که به برکت تلاش ها و خون بزرگان چون شهید مزاری امروزه به لحاظ قانونی تا حدودی موانع گذشته از میان برداشته شده و راه برای فعالیت های مساویانه هموار شده است. بنابرین دوستان بیایند بیشتر بر امروز و توانایی های که دارند فکر کنند. وی با بیان اینکه امروزه هرچند که موانیع قانونی حل شده است ولی یکسری مشکلاتی به لحاظ اجتماعی هنوزهم وجود دارد که نسل جدید باید با دراید خود این راه را با مشارکت و همدلی در راستای وحدت ملی از میان بردارند.در آخر یکی از یادگارهای رهبرشهید و دوران مقاومت غرب کابل جناب آقای الحاج علی میزایی که از ناروی تشریف آورده بودند دوستان حاضر در  جلسه را با یادآوری خاطرات آنروزها به یاد رهبر شهید و یاران با وفایش و حال و هوای ایثار و مقاوت و فداکاری و از همه چیز گذشتن آن دوران در غرب کابل قرار داد. براستی چقدر شیرین و جذاب بود با اینکه از وقت جلسه گذشته بود و دوستان خسته بودند که کاملا از سیمای شان پیدا بود. اما به محض شنیدن خاطراتی از بابه شهید و مقاومت طاقت فرسای آن دوران خستگی از تن همه بیرون شده با همه وجود گوش جان سپرده و اشک در چشمان شان حلقه زده بود. شرکت کنندگان جلسه اکثرا جوان بودند و کمتر طعم شیرین و دلنشین ایثار و از خود گذشتگی را چشیده باشند به خصوص که امروزه خود در دیار غربت و بی رحم غرب بیگانه و نا آشنا با چنین واژه های عقبگرایی دست و پنجه نرم میکنند. برای آنها اکثرا مثل افسانه می ماند گویا از دنیای دیگری و از آدمهای از جنس دیگری برای شان تعریف میکنند در حالیکه از همین دنیای به لجن کشیده ما و از آدمهای از جنس ما, واقعی نه افسانه ای برایشان سخن میگفت.